H2S gas: een onderschat gevaar

De stank van rotte eieren kennen we allemaal, maar wist je ook dat het gas dat deze stank veroorzaakt in hogere concentraties levensbedreigend is? Het gaat hier om H2S gas, wellicht beter bekend onder de namen waterstofsulfide en zwavelwaterstof.

Het is een gas dat onder andere vrijkomt bij rotting van zwavelhoudende, organische stoffen en komt voor in riolen, tankwagens, waterzuiveringsinstallaties, bierbrouwerijen, boerderijen (giertanks) en scheepsruimtes. En juist die laatste willen we hier graag onder de aandacht brengen. Want hoewel H2S gas een relatief onbekend fenomeen is, zijn de schadelijke effecten die ontstaan bij blootstelling aan dit gas levensgevaarlijk! We zetten de belangrijkste feiten voor je op een rij. 

Hoe en waar ontstaat H2S gas?

In de pleziervaart kun je met dit gas in aanraking komen door de accu’s op je boot of jacht. De stroomvoorziening via een accu aan boord werkt net even anders dan thuis. Een accu heeft namelijk een beperkte capaciteit. Wanneer er vervolgens meerdere elektrische apparaten op aangesloten worden, kan dit bij langer gebruik voor overbelasting van het boordnet en dus de accu’s zorgen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan een magnetron, krultang of elektrische barbecue die je mee naar boord neemt.

Als een accu niet meer naar behoren werkt zal deze door de overbelasting gaan koken. Hierdoor treedt het accuzuur uit de accu en verdampt het, om uiteindelijk in gasvorm de ruimte te vullen. Dit gas, H2S, is zeer giftig bij inademing! Omdat H2S zwaarder is dan lucht, blijft het laag bij de grond. Honden, katten, maar ook kleine kinderen zullen daarom eerder door het gas bevangen worden.

Wat zijn de gevolgen?

Een geringe hoeveelheid van het gas ruik je; een rotte eieren lucht. De symptomen die kunnen optreden wanneer je blootgesteld wordt aan H2S zijn hoofdpijn, tranende ogen, misselijkheid, braken, keelpijn, duizeligheid, verwardheid, kortademigheid, pijn in de borst en hartkloppingen.

Naarmate de concentratie van het gas toeneemt verlamt het de geurzenuwen, waardoor je helemaal niets meer ruikt. Dan wordt het levensgevaarlijk, want het gas werkt op het centrale zenuwstelsel. Bij hoge concentraties kun je zonder waarschuwing bewusteloos raken en een ademstilstand krijgen, met de dood tot gevolg. H2S gas is hierdoor vergelijkbaar met koolstofmonoxidevergiftiging.  

Hoe voorkom je gevaarlijke situaties?

Er zijn een aantal dingen die je kunt doen om H2S gas aan boord te voorkomen:

  • Plaats de accu’s is een accubak. Hiermee voorkom je dat de accu’s gaan schuiven en wordt lekkend accuzuur opgevangen.
  • Controleer de ontluchting van de accubakken. De meeste accubakken zijn uitgerust met twee ontluchtingsgaten. Deze mogen nooit volledig afgesloten zijn! Voer met een ontluchtingsslangetje het gas af naar buiten.
  • Gebruik huishoudelijke apparaten met hoog verbruik, zoals een elektrische barbecue, magnetron en elektrische koelkasten alleen als de walstroom is aangesloten of het aggregaat draait.
  • Ventileer de ruimtes aan boord goed.
  • Plaats een gasdetector met een slang bij de grond.

Belangrijk advies

Zorg dat de twee accu’s in een circuit van evenwichtige kwaliteit en uitvoering zijn. Wanneer één van de accu’s niet meer naar behoren werkt, laat dan beide accu’s vervangen. Zo voorkom je dat de slechte accu extra belast wordt en eventueel bezwijkt onder overspanning, met alle gevolgen van dien.

In noodgevallen: als je de rotte eieren lucht ruikt is het van levensbelang om meteen alle ramen en deuren open te gooien en de boot te verlaten. Bedwelming gaat erg snel dus reageer alert! Koppel vervolgens meteen de accu’s af.

Word lid van de Varende Vrienden van EOC-nieuwsbrief

De Varende Vrienden van EOC is een bron van informatie: vaartips, onderhoudstrucs en boeiende verhalen van medeschippers. Via onze nieuwsbrief krijg je de beste artikelen maandelijks in je mailbox. Gratis en toegespitst op jouw voorkeuren!

Marnix de Bakker
Preventie Manager

Delen